RFID: de barcode voorbij

Tussen productregistratie en privacy

28 oktober 2004 | Remco Mourits De ouderwetse streepjescode heeft zijn langste tijd gehad. Minuscule RFID-chips, die kleine radioantennes bevatten, moeten de streepjescode gaan vervangen. Bijna alles kan van een dergelijke chip worden voorzien.

Zo ver is het echter nog niet. Aan de RFID-technologie kleven de nodige bezwaren, en bovendien zijn de privacyrisico's nog onvoldoende onderzocht. Wij nemen alvast een kijkje in de toekomst en spreekt met de voor- en tegenstanders van een technologie die voor veel controverse zorgt.

Hoe werkt het?
Binnenkort zullen kleine RFID-chips, uitgerust met zeer kleine radioantennes, de streepjescode gaan vervangen. In ons eigen land is hiervoor onlangs de Stichting RFID Nederland opgericht. Deelnemers zijn onder andere Accenture, HP, KPN, Philips, de Rabobank, SAP en de Erasmus Universiteit. Hoofddoel is het stimuleren van de ontwikkeling van RFID-toepassingen.

Maar wat is RFID eigenljk voor technologie? De afkorting staat voor Radio Frequency Identification, oftewel identificatie met behulp van radiogolven. Voor RFID is enerzijds een chip nodig en anderzijds een scanner. Een RFID-chip is geprogrammeerd met een uniek identificatienummer en eventuele aanvullende informatie. Wanneer een chip binnen het bereik van een scanner komt, wordt de informatie doorgegeven aan die scanner. De kleinste RFID-chips bemeten slechts éénderde millimeter in doorsnee. Ze kunnen dan ook in talloze voorwerpen worden toegepast, van auto tot wandelstok en van treinstel tot papiergeld.

De technologie staat wereldwijd op doorbreken. De grootste supermarktketen in de Verenigde Staten, Wal-Mart, heeft fabrikanten een deadline gesteld om RFID in hun verpakkingen op te nemen. Fabrikanten studeren daarnaast op andere toepassingen van RFID: zo is al geopperd om de chips in kleding op te nemen. In de toekomst zou een wasmachine dan zelfstandig het wasprogramma kunnen bepalen, of kunnen waarschuwen voor de gevreesde rode sok in de witte was.

Een heel handige oplossing, zo dacht het bestuur van een aantal scholen uit het Japanse Osaka. Zij brachten de chips aan op schooltassen, naambordjes en in kleding, en installeerden scanners op belangrijke plaatsen in de scholen. De directie van het Legoland had een vergelijkbare ingeving. Kinderen die het Deense pretpark bezoeken krijgen sinds enige tijd een RFID-armband om. Zowel op de Japanse scholen als in Legoland kunnen kinderen zo nooit meer kwijtraken: dankzij de RFID-technologie is verdwaalde kroost in een oogwenk gelokaliseerd.