Nieuwe software ontdekt manipulatie in foto's

Uitkomst voor justitie en media

01 februari 2006 | Remco Mourits De Image Science Group heeft software gemaakt die manipulatie van digitale foto's kan ontdekken. Binnenkort komt er een eenvoudige, Java-gebaseerde versie uit - jammer genoeg niet voor het grote publiek.

De Image Science Group van het Amerikaanse Dartmouth College wordt geleid door Hany Farid. Zijn groep is uitgegroeid tot een van de belangrijkste onderzoekscentra op het gebied van software-ontwikkeling voor het ontdekken van manipulaties in digitale foto's.

Software van Farid wordt al gebruikt door de FBI en enkele grote mediaorganisaties, zoals Reuters. Om de software te kunnen gebruiken, is behoorlijk wat training vereist. De Java-versie die binnenkort uitkomt, is echter veel eenvoudiger en kan dus ook door kleinere organisaties worden toegepast, zoals plaatselijke media en politiediensten. Farid hoopt in het komende half jaar de eerste beta uit te brengen.

Helaas kunnen consumenten waarschijnlijk geen kopie krijgen van de applicatie, al wordt deze als open source uitgebracht. Het probleem met dit soort software is namelijk dat hoe meer het wordt verspreid, hoe groter de kans is dat vervalsers er hun voordeel mee gaan doen.

Hoe het werkt
De software van de Image Science Group zoekt naar afwijkingen in het beeld die door het menselijke brein worden genegeerd of niet kunnen worden gedetecteerd. Mensen negeren bijvoorbeeld afwijkingen in het licht bij tweedimensionale afbeeldingen.

Neem bijvoorbeeld de beroemde foto van de Amerikaanse senator John Kerry die naast actrice Jane Fonda staat bij een protestmars. De twee figuren zijn van een andere kant belicht, de schaduwen vallen verkeerd. De foto is dus een manipulatie. Niemand zag dit - tot een computer ernaar keek.

Dat mensen bepaalde ongerijmdheden in licht niet waarnemen, was al bekend bij schilders uit de vijftiende eeuw, aldus Farid. Zij schilderden dramatische lichteffecten die er bijzonder realistisch uitzien, maar die in werkelijkheid onmogelijk zijn. Farid: "Het licht op die schilderijen is soms bizar."

Bij het bewerken van foto's in programma's als Adobe Photoshop blijven er vaak lege pixels over. Beeldbewerkingspakketten gebruiken algoritmen om deze pixels in te vullen. Farid's software zoekt naar en herkent deze ingevulde pixels.

Farid en zijn team krijgen sterk uiteenlopende verzoeken om de authenticiteit van foto's te onderzoeken. Sommige mensen willen weten of een voorwerp op eBay of een foto op een datingsite digitaal is verfraaid. De Image Science Group heeft ook met het Metropolitan Museum of Art in New York samengewerkt om te onderzoeken of bepaalde tekeningen echt van de Vlaamse schilder Bruegel waren, of dat het om vervalsingen ging.